Zwangerschapsbegeleiding
Video

Geboortewensen schrijven

Les 20 Module 5

Eigen regie houden en jullie geboortewensen schrijven

Het is goed om je eigen wensen helder te hebben. Zo behoud je controle over je eigen bevalling. Wel zo prettig als je weet wat je te wachten staat en hoe je ermee om wilt gaan. Jullie geboortewensen zijn dé houvast voor zorgverleners bij speciale omstandigheden (complicaties). Er kunnen verschillende redenen zijn waarom bijvoorbeeld jouw vaste zorgverlener niet aanwezig kan zijn bij de geboorte. In dat geval geven jullie wensen duidelijkheid aan de vervanger. Ook als er onverwachte omstandigheden tijdens de geboorte voorkomen, kun je aangeven altijd betrokken te willen zijn bij de beslissingen die genomen moeten worden. Het schrijven van geboortewensen wordt door de meeste zorgverleners aangemoedigd.

Niet alleen geeft het schrijven van jullie wensen duidelijkheid naar de zorgverleners, maar ook tussen jou en jouw partner. Jullie kunnen samen bespreken wat jullie verwachtingen zijn van de geboorte en van elkaar.


Maar met het opstellen van de wensen wil je ook voorkomen dat er onnodig interventies worden gedaan. Begin je namelijk met ingrijpen dan ontstaat er een kettingreactie. De ene ingreep volgt namelijk op de andere. Word je ingeleid? Dan wordt er gezegd dat het synthetische oxytocine hetzelfde stofje is als de natuurlijke variant. Dat is absoluut niet waar. De reactie in het lichaam is niet dezelfde als wanneer je het hormoon zelf hebt aangemaakt.

Gebruik daarom altijd je BRAINS als je een interventie moet overwegen. En vergeet niet: een gezonde vrouw, die een gezonde baby verwacht en een normale zwangerschap doormaakt, kan natuurlijk en zonder ingrepen bevallen!

Natuurlijk is het soms onvermijdelijk om een geboorte in te leiden, maar er zijn ook natuurlijke alternatieven. Een heel goed middel is bijvoorbeeld het eten van een stuk of zes dadels gedurende de laatste 4 weken van de zwangerschap. Ervaring heeft zelfs uitgewezen dat dadels de openingsfase aanzienlijk verkorten!

De drie stappen voor het schrijven van jullie geboorteplan
  1. Ga eens een avondje (of twee) rustig zitten en bespreek met elkaar alles wat je tegen kunt komen tijdens de geboorte. Hieronder vind je een uitgebreide lijst met waar je allemaal aan kunt denken.
  2. Bespreek alles met de verloskundige. Het is handig om vooraf te weten of je wensen haalbaar zijn en hoe jullie samen tot overeenstemming kunnen komen om daar toch zo veel mogelijk aan te voldoen.
  3. Nu je hebt kunnen bepalen wat haalbaar is en wat voor jou de belangrijkste punten zijn, kun je je geboortewensen netjes opstellen. Het liefst beperk je je tot een enkele A4: zo zien de zorgverleners in één oogopslag wat de bedoeling is. Mocht je echter meer wensen hebben, beperk je dan tot twee A4’tjes en zet het belangrijkste bovenaan. Besef wel dat niks wat je bedenkt voor honderd procent vaststaat. Je kan altijd van gedachten veranderen. Zorg dat jullie geboortewensen helder zijn tussen de acht en zes weken voor de uitgerekende datum.

Voorbeelden om over na te denken

Hieronder staan een aantal punten waar je aan kunt denken bij het opstellen van jullie wensen. Je neemt de punten op die voor jou het meest belangrijk zijn. Dit is slechts een voorbeeld van wat je allemaal kunt opnemen, bespreek de mogelijkheden ook met je zorgverlener.

 

Medisch algemeen
  • Vraag om waar mogelijk weeën als golvingen te benoemen;
  • Het woord ‘pijn’ te vermijden;
  • In het geval van een voorgestelde procedure, horen jullie graag zowel de voordelen als de risico’s en wil je de tijd en ruimte hebben om dit samen te bespreken en een besluit te nemen.


Omgeving en begeleiders

Gaan jullie naar het ziekenhuis of is de geboorte thuis?

Wie zijn erbij?

Wil je een geboortebad, een geboortebal of beide tot je beschikking hebben?

Voor de geboorteomgeving kun je kiezen voor:

  • Gedimd licht;
  • Zo min en zacht mogelijke gesprekken;
  • Het afspelen van jullie muziek of ontspanningsaudio’s;
  • Geboorteaffirmaties in het zicht;
  • Etherische oliën verdampen.

Wil je de in- en uitloop van medisch personeel beperken?

Mogen er foto’s of video’s gemaakt worden? Zo ja, wie doet dit?

Heb je er bezwaar tegen als er studenten of artsen in opleiding aanwezig zijn?


Communicatie

Wanneer is afwijking van jullie geboortewensen oké?

Wil je dat medisch personeel je informeert over handelingen rond de bevalling?

Wil je betrokken worden bij beslissingen over jou, je kind of je begeleiders? Zo ja, welke beslissingen?

Mocht je niet in staat zijn zelf beslissingen te nemen, wie mag ze dan voor je nemen?


Geboorte
  • Uiteraard wacht je op een spontane start van het geboorteproces als je intuïtief wilt bevallen. Tot en met tweeënveertig weken kun je rustig afwachten, tenzij het medisch noodzakelijk is dat je wordt ingeleid.
  • Het monitoren van de baby kan met behulp van een doptone/doppler in plaats van een CTG-machine. Het voordeel is dat je niet met banden en snoeren aan een machine vastzit. Als CTG wel nodig is kun je verzoeken om een draadloze monitoring.
  • Voorkom druk door tijdslimieten uit de medische protocollen. Als het geboorteproces rust, kun je dit afwachten en zelf ook even rusten.
  • Liever de vliezen intact laten totdat ze vanzelf openen.
  • Beperk het toucheren (= de verloskundige of gynaecoloog brengt 2 vingers in de vagina om de vorderende ontsluiting te meten) zoveel mogelijk of zie hier helemaal vanaf. Je kunt ook vragen of ze het aantal centimeters voor zich willen houden.
  • Wil je gebruik maken van een bad of douche?
  • Hoe denken jullie over pijnstilling? Het gebruik van het woord ‘pijn’? Gebruik bijvoorbeeld liever de zin: “Ben je nog comfortabel?”
  • Vertel dat jullie de ‘moeder geleidde ademhaling’ willen gebruiken en willen dat jullie baby fysiologisch, met de natuurlijke uitdrijvingsreflex, geboren wordt. Om die reden wil je daarom ook geen pers-aanwijzingen krijgen.
  • Hoe denken jullie over inknippen (episiotomie) van de perineum? Bereid je voor op het behoud van een intact perineum en aanvaard dat je mogelijk in zou kunnen scheuren. Vraag of er alleen in geval van nood een knip gezet zal worden. Je kunt er ook om vragen de perineum niet aan te raken op warme kompressen na.
  • Welke houdingen wil je tijdens het geboorteproces aan kunnen nemen? Wil je voorkomen dat je op je rug beland? Mag je herpositionering-technieken gebruiken als de baby nog niet optimaal voorligt?

 

Na de geboorte
  • Wie pakt de baby aan als hij/zij geboren is?
  • Mag de baby drooggewreven worden en niet gewassen? De vernix is goed voor de huid van de baby.
  • Vraag of iedere standaard handeling met jullie kindje vóóraf met jullie besproken wordt.
  • Als de geboorte ongestoord en soepel is verlopen is er niets op tegen om ook de placenta natuurlijk geboren te laten worden. Dus zonder manipulatie, injectie of tijdslimiet van zestig minuten.
  • Wanneer wordt de navelstreng doorgeknipt? Vind je het belangrijk dat deze uitgeklopt is? Of wil je misschien een halve lotusgeboorte, waarbij de navelstreng niet meteen wordt doorgeknipt, maar pas als de placenta geboren is. Of zelfs een aantal uren of een dag later. Bij de volledige lotusgeboorte, laat je de placenta (eventueel met zout en speciale kruiden) indrogen waardoor deze na een aantal dagen vanzelf loslaat. 
  • Wil je de placenta bewaren en mee naar huis nemen? Er zijn meerdere opties als het gaat om de placenta. Als je niets aangeeft wordt deze gewoon weggegooid.
  • Zelf heb ik de placenta van mijn dochter in de tuin begraven en er een mooie kersenbloesem op gepland. De kersenbloesem staat symbool voor geluk, liefde, lente en vooral een nieuw begin. Omdat de bloesems zo kort bloeien, vertegenwoordigen kersenbloesembomen ook menselijke sterfte. Ze herinneren ons eraan hoe kort en kostbaar het leven is.
    Een andere een mogelijkheid is om de placenta te capsuleren. Dit is een methode waarbij de placenta wordt gedroogd en je deze in capsule vorm kunt innemen gedurende de eerste weken na de geboorte. Op diverse websites kun je hier de voordelen over lezen. Als je een hele lotusgeboorte wilt, kun je de placenta niet meer laten capsuleren. Andersom geldt dus ook, wil je de placenta laten capsuleren dan is de hele lotusgeboorte niet mogelijk. De placenta dient namelijk binnen 4 uur gekoeld te worden.
Placenta-art

Nog een mogelijkheid met de placenta. Inleveren bij een kunstenaar en die maakt er een mooie afdruk van. 

Borstvoeding

Om de borstvoeding goed te laten verlopen is het fijn als jullie baby de mogelijkheid krijgt om zelf naar de borst te kruipen (breast crawl) en zelf, zonder hulp, kan aanhappen. 

Hoe staan jullie tegenover toediening van vitamine K? Omdat vitamine K de placenta niet kan passeren, worden baby’s geboren zonder voorraadje vitamine K. Vitamine K speelt een belangrijke rol bij de bloedstolling. Er wordt geadviseerd om baby’s die borstvoeding krijgen dagelijks een extra dosis vitamine K te geven en alle pasgeboren baby’s krijgen (standaard) een dosering.


Hechten/binding

Voor de binding met jullie baby is het fijn als je direct na de geboorte een tot twee uur lang ongestoord huid-op-huidcontact met jullie baby kunnen hebben (= Golden Hour). Vraag daarom om de nacontroles, zoals wegen en meten, uit te stellen.


In geval een keizersnede onvermijdelijk is

Bovenstaande vragen zijn ook van toepassing bij een keizersnede. Ook dan kun je verzoeken om de navelstreng uit te laten kloppen, onmiddellijk huid-op-huidcontact (dit kan ook prima met de partner), de vernix te laten zitten en de baby zelf te laten aanhappen. Weten jullie het geslacht van jullie kindje nog niet? Vraag dan om dit niet bekend te maken, omdat jullie dit graag zelf willen ontdekken.

 

Vraag er in ieder geval om dat de vader/geboortepartner te allen tijde bij de baby kan blijven. Tevens kun je voorstellen dat jullie eigen zorgverlener (verloskundige) bij de keizersnede aanwezig is.

 

Ten slotte wil ik jullie nog een artikel meegeven over ‘vaginal seeding’ na een keizersnede. De gedachte is dat een baby die steriel wordt geboren via een keizersnede belangrijke bacteriën uit de vagina van de moeder misloopt. Dat dit gevolgen heeft voor de microbioom in de darmen van de baby is inmiddels bewezen en dit kan leiden tot een aantal auto-immuunziekten. Maar er zitten ook wat nadelen aan. Komen er een auto-immuunziekten voor in de familie, dan zou ik dit zeker overwegen. Je kunt er meer over lezen in dit artikel.

Aan de slag

Schrijf jullie geboortewensen maar beperk je tot één A4-tje zodat het in een oogopslag duidelijk is wat jullie wensen zijn. Houd ook in gedachten dat zorgverleners het juist fijn vinden als ouders weten wat ze willen en dit uitspreken!

  • Gebruik eventueel het werkblad (zie voorbeeld hierboven in de les).
Pen